Het vragenloket – voor al uw vragen over (ver)bouwen

Een bijbehorend bouwwerk is een gebouw of overkapping dat hoort bij uw woning. Denk aan:

• schuur;
• garage;
• tuinkamer;
• berging;
• veranda.

Het ondersteunt het wonen, maar is geen zelfstandige woning.

In veel gevallen mag u een bijbehorend bouwwerk – zoals een schuur, tuinhuis, aanbouw, carport of overkapping – vergunningsvrij bouwen. Dit mag echter alleen wanneer u voldoet aan alle landelijke regels (Besluit Bouwwerk leefomgeving) én de lokale regels in het Omgevingsplan. Hieronder vindt u een duidelijk overzicht van de belangrijkste voorwaarden.

1. De ligging van het bouwwerk

Achtererfgebied

Of u vergunningsvrij mag bouwen, hangt allereerst af van de plek waar het bouwwerk komt te staan. Het bouwwerk moet zich bevinden in het achtererfgebied: het deel van uw erf dat achter de voorgevel van de woning ligt.
De voortuin hoort hier nooit bij.

U bepaalt dit eenvoudig door een denkbeeldige lijn langs de voorgevel van uw woning te trekken. Alles wat achter die lijn ligt, geldt als achtererfgebied.
Alles wat ervoor ligt, behoort tot het voorerfgebied — en daarvoor is vrijwel altijd een vergunning nodig.

2. Afstand tot openbaar toegankelijk gebied

Een vergunningsvrij bouwwerk moet minimaal 1 meter afstand houden tot openbaar toegankelijk terrein, zoals:

• Straat of stoep;
• Fietspad;
• Plein;
• Plantsoen;
• Openbare parkeerplaats.

Staat het bouwwerk dichterbij dan 1 meter?
Dan heeft u in de meeste gevallen toch een vergunning nodig.

Niet‑openbaar toegankelijk zijn bijvoorbeeld:

uw achtertuin, afgesloten privéterreinen, bedrijfsterreinen met poort of slagboom, en agrarische gronden waarvoor toestemming nodig is om te betreden.

3. Het bouwwerk heeft een ondergeschikte functie

Een bijbehorend bouwwerk moet ondersteunend zijn aan het gebruik van de woning.
Voorbeelden zijn:

• Bergruimte;
• Garage;
• Tuinkamer;
• Hobbyruimte;
• Bijkeuken.

Het mag géén zelfstandige woning of woonunit worden.

4. De maximale afmetingen

Voor vergunningsvrije bijbehorende bouwwerken gelden landelijke maatvoorschriften voor maximale goothoogte, hoogte en oppervlakte Deze staan vermeld in het omgevingsplan Hollands Kroon in artikel 22.27 en 22.36. Overkappingen en open bouwwerken kunnen lagere maximale hoogtes hebben, afhankelijk van de vorm en situering.

Past uw bouwwerk binnen deze afmetingen?

Dan voldoet u aan deze voorwaarde — maar er is nóg een belangrijke toets.

5. Het bebouwingsgebied

Het bebouwingsgebied is het deel van uw erf waar u bijbehorende bouwwerken mag bouwen. Dit is niet het volledige perceel, maar specifiek het deel dat volgens het Omgevingsplan bedoeld is voor bouwwerken die bij de woning horen.

Het bebouwingsgebied bepaalt:

• Waar u mag bouwen;
• Hoeveel u maximaal mag bijbouwen;
• Of uw bouwplan vergunningsvrij is.

Het bebouwingsgebied is het deel van uw erf waar u bijbehorende bouwwerken mag bouwen. Denk aan een schuur, tuinkamer, garage, veranda of overkapping. Het bebouwingsgebied bepaalt hoeveel u maximaal mag bijbouwen én of uw plan vergunningsvrij is.

Het bebouwingsgebied is dus niet uw hele perceel, maar alleen het deel dat volgens het Omgevingsplan bedoeld is voor bouwwerken die horen bij de woning.

1. Het achtererfgebied
   Alles wat achter de voorgevel van de woning ligt.
2. Aanvullende erfzones
   Delen die in het Omgevingsplan óók als erf zijn aangewezen, ook al liggen ze niet direct achter de woning.
3. Delen die niet meetellen
   Bepaalde stukken horen niet bij het bebouwingsgebied, zoals:
   • De voortuin;
   • Openbaar toegankelijk terrein;
   • Agrarische of groenbestemmingen zonder woonfunctie;
   • Grond die niet direct hoort bij het gebruik van de woning.
     
     Deze delen mogen niet worden bebouwd met bijgebouwen.

1. Bepaal de voorgevelrooilijn
   De voorgevelrooilijn is een denkbeeldige rechte lijn langs de voorkant van uw woning, parallel aan de straat. Deze lijn bepaalt waar het achtererfgebied begint. Alles achter deze lijn geldt als achtererf, en alles ervoor als voorerf. Dat verschil is belangrijk, omdat de regels voor bouwen niet overal hetzelfde zijn. Staat een bouwwerk achter de voorgevelrooilijn, dan zijn de mogelijkheden om vergunningsvrij te bouwen vaak groter. Staat het ervoor, dan is meestal een vergunning nodig. Op die manier helpt de voorgevelrooilijn te bepalen of uw bouwwerk in het voor- of achtererfgebied ligt en of het zonder vergunning gebouwd mag worden.

2. Alles erachter vormt het achtererfgebied
3. Tel de extra erfzones uit het Omgevingsplan erbij op
4. Trek delen af die géén erf zijn, zoals:
   • Voortuin;
   • Openbaar gebied;
   • Agrarische grond zonder woonfunctie.

Het resultaat is de oppervlakte van het bebouwingsgebied (in m²).

De landelijke regels geven aan hoeveel van het bebouwingsgebied u maximaal mag bebouwen met bijgebouwen. De berekening gaat als volgt:

• 50% van de eerste 100 m²;
• 20% van de volgende 200 m²;
• 10% van alles boven 300 m².

Het totaal van deze drie stappen is de maximale oppervlakte aan bijbehorende bouwwerken op uw erf.

Voorbeeldberekening

Stel: het bebouwingsgebied op uw perceel is 215 m².

1. 50% van de eerste 100 m²
   → 50 m²
2. 20% van de volgende 115 m²
   (215 – 100 = 115 m²)
   → 23 m²

Totaal toegestaan: 50 + 23 = 73 m²

Heeft u al 40 m² aan bestaande bijgebouwen?

Dan mag u nog 33 m² bijbouwen (73 – 40).