Eerbetoon en Kameraadschap

November 2021

Zaterdag 6 november heb ik wederom een herdenkingspaal mogen onthullen. Ditmaal in Wieringerwaard.

De RAF vliegtuigen kwamen terug na een bombardement op een eskader dat voor Den Helder lag

Onthulling herdenkingspaal in Wieringerwaard
Onthulling herdenkingspaal in Wieringerwaard

Op de weg terug kwamen ze boven Wieringerwaard met elkaar in botsing en de in totaal 4 Engelse bemanningsleden kwamen om het leven. De rest van het vliegtuig eskader dacht dat er vanuit de watertoren afweergeschut was gelost. Daarop hebben zij de watertoren onder vuur genomen. Tot op vandaag kunnen we zien waar de vele kogels de watertoren hebben geraakt. Ook stonden we stil bij het noodlot dat de familie Wonder in 1944 is overkomen. Hun zoon en broer Teun was gefascineerd door vliegtuigen. Hij wilde kijken naar de vliegtuigen en kon niet op tijd wegkomen. Helaas is hij door RAF vuur omgekomen. Deze en vele andere verhalen worden bij het onthullen van deze monumenten weer verteld. In Hollands Kroon zijn 41 vliegtuigen neergekomen in de Tweede Wereldoorlog. De Stichting Herdenkingspalen wil bij al deze crashsites een herdenkingspaal neerzetten. Een prachtig initiatief van de Stichting Herdenkingspalen. Samen met het team Kernbeheer zijn er inmiddels 9 locaties van deze palen voorzien.

Ik vind het belangrijk dat we aandacht blijven vragen voor al die verhalen uit ons verleden

De Stichting Herdenkingspalen zorgt ervoor dat we met de mooie intieme ceremonies elke keer weer stil kunnen staan bij de opoffering die de mannen in deze vliegtuigen hebben gedaan. Zij hebben hun leven gegeven voor onze vrijheid. Jongemannen, vanuit zoveel verschillende landen, die op onbekend terrein, vaak ver van huis zijn omgekomen. In Kolhorn zijn jongemannen uit Australië en Nieuw Zeeland begraven. In Middenmeer, nabij de Molenweg, zijn mannen uit Tsjechië en Slowakije omgekomen.

Een heel bijzonder project afgelopen jaar, was de berging van de Vickers Wellington in Niedorp

Het vliegtuig inclusief de menselijke resten zijn uit de klei gehaald, schoongespoeld, gesorteerd en worden momenteel onderzocht. Afgelopen week was ik samen met de projectleiders op bezoek bij de luchtmacht in Woensdrecht om een eerste blik te kunnen werpen op datgene wat men uit de grond heeft gehaald. De historie wordt op dat moment weer zeer levend. De persluchtcontainers waar men gebruik van maakte, delen van de motor en de propellers. Hier zaten de Tsjechische jongens en mannen in. Gevlucht vanuit bezet Tsjechië, op naar een vrij Engeland en omgekomen in de Korstverlorenpolder.

Als ik de stukken aluminium in mijn handen heb, probeer ik me voor te stellen hoe het toen was. In het donker boven een vreemd land, in een gevaarlijke missie, koud, met beperkte informatie; stress, angst en ontberingen; maar ook avontuur, kameraadschap, opoffering en solidariteit zijn woorden die in mij opkomen.

Ook door de vertegenwoordigers van de landen waar deze mannen vandaan kwamen is het schenken van dit eerbetoon belangrijk. De ambassadeur van Australië was er vorig jaar bij in Kolhorn. En de ambassadeur van Tsjechië bezocht de berging in Niedorp en samen met de vertegenwoordiger van de ambassade van Slowakije waren zij bij de ceremonie in Middenmeer.

We kunnen deze verhalen niet blijven vertellen zonder al die vrijwilligers zie zich hiervoor inzetten

Burgemeester Rian van Dam
Burgemeester Rian van Dam

Een mooi initiatief in dit verband is het monument ter nagedachtenis aan de omgebrachte bewoners van het joods Werkdorp in Slootdorp. Op elk steentje staat een naam; opdat wij hen niet vergeten. Door corona was de opening een paar keer uitgesteld, maar begin oktober kon de officiële onthulling toch doorgang vinden. Een indrukwekkende middag was dat. Bijzonder dat ook de laatste twee steentjes gelegd werden door een nabestaande. Belangrijk ook voor hen om dit eerbetoon te kunnen geven.

Vrede en oorlog, vele slachtoffers herdenken we op 4 mei

Veteranendag 2021
Veteranendag 2021

We staan dan stil bij al die slachtoffers in de Tweede Wereldoorlog, maar ook bij de slachtoffers van de missies waarin het Nederlandse leger en Nederlandse militairen betrokken zijn geweest. We staan niet alleen stil bij de omgekomen mensen, maar we besteden ook aandacht aan al die mannen en vrouwen die in die gevaarlijke omstandigheden hebben gediend. Begin oktober was de Veteranen Dag in Hollands Kroon. Eindelijke konden we weer bij elkaar komen. Het was een bijzonder mooie dag op 9 oktober, zowel buiten als binnen de Samenstroom in Wieringerwerf. Ongeveer 150 veteranen met partners hebben we kunnen trakteren op koffie, toespraken en een blauwe hap als lunch. Het allerbelangrijkste echter, is elkaar ontmoeten, herinneringen ophalen, met woorden, maar soms ook alleen met een blijk of blik van herkenning. Men herkent bij elkaar wat oorlogssituaties betekenen en wat het met hen doet en heeft gedaan. Wat mij zo opvalt bij alle generaties veteranen is juist die herkenning, de vanzelfsprekendheid daarvan en de onvoorwaardelijke onderlinge kameraadschap. De vanzelfsprekendheid van onvoorwaardelijk op elkaar kunnen vertrouwen bij acties en inzetten.

Indrukwekkend was ook het afscheid van onze brandweerman Peter Kruidenier

Afscheid brandweerman Peter Kruidenier
Afscheid brandweerman Peter Kruidenier

De onderlinge betrokkenheid en kameraadschap kwam ook hier tot uitdrukking. Vele collega’s uit Noord-Holland Noord en Leiden deden hem uitgeleide.

Ik vind het belangrijk om stil te blijven staan bij hen die zich voor onze vrijheid en veiligheid hebben ingezet. En voor degenen die zich nu nog inzetten en hun verhalen blijven vertellen.